Wie gaat er vandaag naar zwemles? Wanneer komt de oppas? En wat eten we eigenlijk vanavond? Een gezin planbord is een ontzettend fijn hulpmiddel voor overzicht en rust. Het is een simpele, visuele manier om structuur aan te brengen en iedereen te betrekken bij de dagelijkse planning. In deze blog vertel ik meer over de meerwaarde, hoe wij het zelf gebruiken en hoe je het kunt uitbreiden met pictogrammen of dagritmekaarten.
Tip: er zijn veel soorten planborden voor gezinnen. Je kunt zelf een volledig wit whiteboard naar eigen wens indelen, maar je kunt ook (magnetische) gezin planborden vinden. Zie hier een overzicht via bol.com).
Op deze pagina
De meerwaarde van een gezin planbord
Een planbord voor het hele gezin heeft veel voordelen:
- Overzicht voor iedereen – In één oogopslag zie je wat er die dag of week op de planning staat.
- Minder vragen en stress – Kinderen hoeven niet steeds te vragen wat er gaat gebeuren, ze kunnen het zelf zien.
- Betrokkenheid van kinderen – Ze leren verantwoordelijkheid en zelfstandigheid doordat ze hun eigen afspraken en activiteiten terugzien.
- Samen een geheel – Het bord laat zien dat je als gezin een team bent. Iedereen draagt zijn steentje bij en ziet ook wat de ander bezighoudt. Dat geeft inzicht in elkaars leven en versterkt de verbondenheid.
- Rust voor kinderen – Vooral jonge kinderen varen wel bij voorspelbaarheid. Door visueel te maken wat er gaat gebeuren, krijgen ze meer houvast en minder spanning.
Hoe wij het gebruiken
Bij ons hangt het planbord in de wc :), op een plek waar iedereen vaak komt. We hebben gekozen voor een weekoverzicht waarin we per dag de belangrijkste afspraken noteren. Denk aan sport, BSO, speelafspraken, wisseldagen tussen vader en mij, verjaardagen en andere bijzondere dingen.
Voor de kinderen gebruiken we vaak pictogrammen of simpele tekeningen, zodat ook onze jongste meteen begrijpt wat er op de planning staat. En we werken met kleurtjes per kind.
Daarnaast werken we met symbolen: een sterretje betekent bijvoorbeeld een BSO-dag, een hartje staat voor een dag waarop speelafspraken gemaakt kunnen worden en een feesthoedje voor een kinderfeestje. Deze visuele hints maken het voor de kinderen nog makkelijker om de dag te begrijpen. Voor hen is het heel duidelijk en herkenbaar, en wij hoeven minder vaak uit te leggen.
Daarnaast kruisen we iedere dag die geweest is af, zodat ook de jongste precies weet waar we in de week zitten.
Af en toe nemen we de week door. Dat geeft niet alleen duidelijkheid, maar ook een fijn moment om samen te bespreken wat iedereen belangrijk vindt. Zo weten we van elkaar wat ons bezighoudt en zien mijn kinderen dat ook hun eigen activiteiten een plek krijgen. Het gevoel dat iedereen meetelt en deel uitmaakt van het grotere geheel geeft veel rust.
Verschillende soorten planborden
Je kunt kiezen uit verschillende indelingen voor een gezin planbord:
- Stroken per persoon per dag – Iedereen heeft zijn eigen rij of kolom, waardoor meteen duidelijk is wie wat doet. Dit geeft overzicht per gezinslid.
Alles per dag bij elkaar – Hier staat de hele dag centraal en zet je alle afspraken en activiteiten samen in één blok. Dat laat juist de samenhang in de gezinsplanning goed zien. Je kunt natuurlijk wel verschillende kleurtjes gebruiken.
Beide opties hebben voordelen: het eerste is handig als iedereen een volle agenda heeft, het tweede werkt goed voor jongere kinderen die vooral de gezamenlijke lijn in de dag willen zien.
Combineren met pictogrammen en dagritmekaarten
Een gezin planbord kan je prima combineren met visuele hulpmiddelen wanneer je jonge kinderen hebt:
- Pictogrammen – Voor jongere kinderen zijn pictogrammen ideaal. Een plaatje van een zwembroek vertelt vaak meer dan een geschreven woord.
- Dagritmekaarten – Deze kun je koppelen aan het planbord, bijvoorbeeld door de dag in blokken te verdelen en er kaarten bij te hangen. Zo wordt de structuur per dagdeel zichtbaar.
- Kleurcodes en symbolen – Naast verschillende kleuren stiften per gezinslid kun je ook symbolen gebruiken, zoals een sterretje voor BSO of een feesthoedje voor een feestje. Zo herkennen kinderen snel wat er voor hen geldt.
Tips om te starten
- Kies een formaat dat past bij je gezin (groot genoeg voor alle afspraken, maar ook overzichtelijk).
- Hang het bord op een centrale plek, bijvoorbeeld in de keuken, de wc of hal.
- Maak er een ritueel van om het bord samen in te vullen, bijvoorbeeld op zondagavond.
- Gebruik pictogrammen, symbolen of kleuren zodat ook jonge kinderen de planning snappen.
- Houd het luchtig: het is een hulpmiddel, geen strakke agenda die altijd perfect gevolgd moet worden.
